چابک آنلاین، زهرا نامداری، با این حال، قرار گرفتن پرداختهای شرکتهای بیمه زندگی و بیمههای جنرال دریک جدول واحد، میتواند در تفسیر نسبت خسارت، ریسک و عملکرد فنی شرکتها گمراهکننده باشد؛ چراکه بخشی از مبالغ ثبت شده در بیمههای زندگی اساساً ماهیتی متفاوت ازخسارتهای متعارف بیمههای عمومی دارد.
۳۴ شرکت بیمه شامل ۲۷ شرکت بیمه جنرال و هفت شرکت بیمه زندگی در چهار ماهه نخست سال جاری در مجموع ۲۴۳ هزار و ۶۹۶ میلیارد تومان به بیمهگذاران خسارت پرداخت کردهاند.
در همین بازه، حقبیمه تولیدی صنعت بیمه ۱۲۳.۴ درصد افزایش یافته و رشد خسارت پرداختی با ثبت ۱۳۶ درصد، از رشد حق بیمه تولیدی پیشی گرفته است.
برآیند این دو روند،نسبت خسارت ۵۰.۴ درصدی صنعت بیمه در چهار ماهه نخست سال جاری است.
اما بررسی رتبهبندی شرکتها بر مبنای مبلغ خسارت پرداختی، یک نکته مهم آماری را برجسته میکند: بیمههای زندگی و بیمههای جنرال در این جدول درکنار یکدیگر قرار گرفتهاند،در حالی که ماهیت پرداختهای این دو بخش یکسان نیست.
درصدر جدول، شرکت بیمه زندگی کاریزما با پرداخت ۷۲ هزار و ۸۹۶ میلیارد تومان خسارت قرار دارد،رقمی معادل ۲۹.۹ درصد از کل پرداختی صنعت بیمه هرچندکه سهم این شرکت از حقبیمه تولیدی صنعت بیمه ۱۸.۴ درصد اعلام شده است.
با این حال،تحلیل این جایگاه بدون توجه به ساختار بیمههای زندگی میتواند به برداشت غیر دقیق از عملکرد شرکت منجر شود.
دربیمههای زندگی،همه پرداختهایی که درآمارخسارت منعکس میشوند،الزاماً معادل خسارت فنی به معنای رایج آن در بیمههای عمومی نیستند.
دراین رشته،علاوه بر پرداختهای ناشی ازتحقق تعهدات بیمهای، مواردی مانند باز خرید بیمهنامه، پرداخت اندوخته، سررسید تعهدات،مستمری و برخی منافع مرتبط با قراردادهای بلند مدت نیز میتواند در ارقام پرداختی انعکاس پیدا کند.
ازاین رو،مقایسه مستقیم مبلغ پرداختی یک شرکت بیمه زندگی با شرکتی که عمده فعالیت آن در رشتههایی مانند شخص ثالث،درمان، بدنه یا آتشسوزی است، از نظر تحلیلی مقایسهای همجنس نیست.
پس از بیمه کاریزما،بیمه ایران با پرداخت حدود ۳۸ هزار میلیارد تومان در رتبه دوم جدول قرار گرفته و در میان شرکتهای بیمه جنرال،بیشترین مبلغ خسارت پرداختی را به خود اختصاص داده است.
سهم بیمه ایران ازکل خسارت پرداختی صنعت ۱۵.۶ درصد بوده، در حالی که این شرکت ۱۳.۲ درصد از حقبیمه تولیدی صنعت را در اختیار داشته است.
بیمه دی نیز با پرداخت ۱۹ هزار و ۲۷۴ میلیارد تومان در جایگاه سوم قرار گرفته است.
سهم این شرکت از کل خسارت پرداختی صنعت ۷.۹ درصد بوده،درحالیکه سهم آن از حقبیمه تولیدی صنعت به ۲۴.۸ درصد رسیده است.
این ارقام نشان میدهدکه رتبهبندی شرکتها صرفاً بر اساس مبلغ خسارت پرداختی، بهتنهایی نمیتواند تصویر کاملی از وضعیت فنی آنها ارائه کند.
بهویژه آنکه نسبت میان حقبیمه تولیدی و خسارت پرداختی در شرکتهای مختلف، تحت تأثیر ترکیب پرتفوی، نوع رشتههای بیمهای، زمانبندی تعهدات و ساختار قراردادها قرار دارد.
ازاین منظر،جمعزدن خسارت بیمههای زندگی و بیمههای عمومی و سپس استفاده از آن برای مقایسه عملکرد شرکتها، نیازمند احتیاط بیشتری است.
دربیمههای عمومی، پرداخت خسارت عمدتاً به وقوع رویدادهای تحت پوشش مانند خسارتهای درمانی، حوادث رانندگی، شخص ثالث، بدنه، آتشسوزی و مسئولیت مرتبط است.
امادر بیمههای زندگی، پرداخت میتواند ناشی از فوت، سررسید، بازخرید، مستمری یا پرداخت منافع و اندوخته بیمهنامه باشد؛ بنابراین، مبلغ پرداختی لزوماً در همه موارد بیانگر شدت خسارت یا زیان فنی مشابه بیمههای عمومی نیست.
این تفاوت زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که از ارقام خسارت برای ارزیابی ریسک، نسبت خسارت، سودآوری وعملکرد فنی شرکتهای بیمه استفاده شود.
درچنین شرایطی، تجمیع دو بخش میتواند نسبتهای کلان صنعت را تحت تأثیر قرار دهد و مقایسه شرکتهایی با مدل کسبوکار متفاوت را دشوار کند.
ازسوی دیگر، تفاوت در افق زمانی قراردادها،ساختار تعهدات، نحوه ذخیرهگیری و ملاحظات اکچوئری باعث میشود تا تحلیل عملکرد بیمههای زندگی و بیمههای عمومی اساساً نیازمند چارچوبهای متفاوتی باشد.
بنابراین، اگرچه آمار تجمیعی بیمه مرکزی میتواند تصویری کلی از حجم پرداختهای صنعت ارائه دهد، اما برای ارزیابی دقیقتر عملکرد شرکتها، تفکیک پرداختهای بیمههای زندگی از بیمههای جنرال اهمیت اساسی دارد.
درواقع، مسئله صرفاً نحوه ارائه یک جدول آماری نیست؛ بلکه به این پرسش بازمیگردد که آیا عددی که به عنوان «خسارت پرداختی» منتشر میشود، در شرکتها و رشتههای مختلف معنای اقتصادی یکسانی دارد یا خیر؟
ازاین منظر، تفکیک این دو بخش در گزارشهای آماری بیمه مرکزی میتواند به شفافتر شدن ارزیابی توانگری مالی، کیفیت پرتفوی، نسبت خسارت و عملکرد فنی شرکتهای بیمه کمک کند و مبنای دقیقتری برای تحلیل وضعیت صنعت و تصمیمگیری نهاد ناظر و فعالان بازار فراهم آورد.
