افزایش وزن طلا برای طراحی محصولات جدید در بازارهای مالی

چابک آنلاین، بهاره تاجرباشی، اگر تا یک دهه قبل خرید طلا بیشتر با مناسبت‌های خانوادگی، مهریه یا پس‌اندازهای سنتی گره خورده بود، امروز طلا به یکی ازابزارهای سرمایه‌گذاری خرد در اقتصادتبدیل شده است.

این تغییر صرفاً یک ترجیح صرف نیست، بلکه ریشه در تحولات اقتصادی سال‌های اخیر دارد.

اقتصاد ایران در پنج سال اخیر یکی از پرتورم‌ترین دوره‌های خود را پشت سر گذاشته است.

براساس آمارهای رسمی، نرخ تورم سالانه در این دوره بارها ازمرز ۴۰ درصد عبور کرده و در برخی مقاطع نیز تورم نقطه ‌به‌نقطه به بیش از ۵۰ درصد رسیده است.

پس در چنین شرایطی، حفظ ارزش دارایی‌ها به یکی از دغدغه‌های اصلی خانوارها تبدیل شده است.

نتیجه این روند را می‌توان در رفتار سرمایه‌گذاری  افراد مشاهده کرد.

بررسی روند قیمت‌ها نشان می‌دهد که طلای ۱۸ عیار ازحدود ۱.۳ میلیون تومان در سال ۱۳۹۹ به حدود ۱۸.۵ میلیون تومان در سال ۱۴۰۵ رسیده است، رشدی بیش از ۱۳ برابر.

سکه طرح جدید (امامی) نیز در همین دوره از حدود ۱۳ میلیون تومان به بیش از ۱۸۰ میلیون تومان افزایش یافته است.

صرف‌نظر ازنوسانات مقطعی،این ارقام باعث شده  تا بخشی از افراد جامعه،طلا را به عنوان یکی از موثرترین ابزارهای حفظ ارزش دارایی در برابر تورم بشناسد.

اما آنچه در سال‌های اخیر رخ داده، تنها رشد قیمت طلا نبوده است.

تاچند سال قبل، خرید طلا برای بخشی ازافراد به معنای مراجعه به طلافروشی، پرداخت اجرت، نگرانی از سرقت و دشواری نقدشوندگی بود.

همین موضوع باعث ‌شد تا بخشی از جامعه عملاً امکان سرمایه‌گذاری مستمر درطلا را نداشته باشد.

از سال ۱۳۹۹ به بعد اما شرایط تغییر کرد.

دراین سال‌ها نخستین پلتفرم‌های تخصصی خرید و فروش آنلاین طلای آب‌ شده وارد بازار شدند، این پلتفرم‌ها امکان خرید طلا با مبالغ بسیار خرد را فراهم کردند و به تدریج مفهوم سرمایه‌گذاری در طلا را از یک فعالیت سنتی به یک تجربه دیجیتال تبدیل کردند.

امروزه،خرید و فروش طلا دیگر محدود به چند پلتفرم تخصصی نیست واین خدمت در سوپراپ‌ها، برخی کارگزاری‌ها، پلتفرم‌های سرمایه‌گذاری، نئوبانک‌ها و فروشگاه‌های آنلاین نیز ارائه می‌شود،موضوعی که نشان می‌دهد طلا به یکی ازفراگیرترین دارایی‌های مالی کشورتبدیل شده است.

درکنار پلتفرم‌های آنلاین، صندوق‌های سرمایه‌گذاری مبتنی بر طلا نیز رشد قابل توجهی را تجربه کرده‌اند.

صندوق‌های طلا توانسته اند یکی از مهم‌ترین مشکلات سرمایه‌گذاری سنتی در طلا را برطرف کنند، یعنی نگهداری فیزیکی.

سرمایه‌گذار بدون خرید سکه یاشمش وبدون نگرانی از نگهداری، می‌تواند در بازدهی بازار طلا شریک شود.

همین ویژگی باعث شده تا صندوق‌های طلا به یکی از محبوب‌ترین ابزارهای سرمایه‌گذاری سال‌های اخیر تبدیل شوند.

رشد سریع دارایی‌های تحت مدیریت صندوق‌های طلا نیز نشان می‌دهد که بخش قابل توجهی از سرمایه‌های خرد و متوسط در حال حرکت به سمت این ابزارهاست.

درواقع برای نخستین بار،سرمایه‌گذاری در طلا از قالب سنتی خارج و به بخشی از بازار مالی رسمی کشور تبدیل شده است.

چرا نسل Z طلا می‌خرد؟

یکی از اتفاقات قابل توجه سال‌های اخیر، ورود نسل جوان به بازار طلاست.

درگذشته، سرمایه‌گذاری در طلا بیشتر در میان نسل‌های قدیمی‌تر رایج بود، اما اکنون بخشی ازکاربران اصلی پلتفرم‌های آنلاین طلا را جوانان و نسل Z تشکیل می‌دهند.

علت این موضوع تنها نوسانات قیمتی طلا نیست.

امکان خرید با مبالغ بسیار کم، فرآیند ساده، دسترسی آنلاین و قابلیت نقدشوندگی سریع باعث شده تا طلا برای نسل جدید نیز به یک گزینه قابل فهم و قابل دسترس تبدیل شود.

شاید مهم‌ترین مزیت طلا در مقایسه با بسیاری از ابزارهای مالی دیگر همین سادگی باشد.

بخش بزرگی ازجامعه ممکن است تا با مفاهیمی مانند ارزش‌گذاری سهام،تحلیل صورت‌های مالی یا ابزارهای پیچیده سرمایه‌گذاری آشنا نباشند،اما تقریباً همه افراد مفهوم افزایش یا کاهش قیمت طلا را درک می‌کنند.

همین ویژگی باعث شده تا طلا به یک عنصر مشترک سرمایه‌گذاری در میان گروه‌های مختلف جامعه تبدیل شود.

چرا صنعت مالی به سمت طلا حرکت کرده است؟

رشد صندوق‌های طلا، توسعه پلتفرم‌های آنلاین، ورود کارگزاری‌ها و نئوبانک‌ها به این حوزه و افزایش محصولات مالی مبتنی بر طلا همگی نشانه‌های همین روند هستند.

بازار مالی به جایی رفته که تلاش می‌کند تا از یک دارایی آشنا و مورد اعتماد برای طراحی محصولات جدید استفاده کند.

درواقع طلا دیگر فقط یک کالای سرمایه‌ای نیست، بلکه به بستری برای توسعه محصولات مالی تبدیل شده است.

آینده چه خواهد بود؟

شواهد نشان می‌دهد که بسیاری از عواملی که باعث رشد بازار طلا شده‌اند همچنان پابرجا هستند،از نگرانی نسبت به تورم گرفته تا تمایل به سرمایه‌گذاری‌های خرد، دسترسی دیجیتال و نقدشوندگی بالا.

به همین دلیل انتظار می‌رودکه نقش طلا در طراحی محصولات مالی جدید نیزپررنگ‌تر شود.

شایدمهم‌ترین اتفاق سال‌های آینده نه رشد بیشتر قیمت طلا، بلکه گسترش محصولاتی باشد که تلاش می‌کنند تا مزایای این دارایی را با سایر خدمات مالی ترکیب کنند.

اتفاقی که می‌تواند مرزهای سنتی میان سرمایه‌گذاری، پس‌انداز و حتی بیمه را بیش ازگذشته کمرنگ کند.

و شاید همین موضوع، مهم‌ترین نشانه تحول بازار مالی ایران در سال‌های پیش رو باشد.