اختصاصی چابک آنلاین؛
معماری سامانه ها و نرم افزارها در سازمان های دولتی به درستی مدیریت نمی شوند
توسعه نرم افزارهای سازمانی در ایران با چالش های فنی، ضعف مستندسازی و نبود استانداردهای یکپارچه روبهرو است.
چابک آنلاین، حدیث اسماعیل زاده، این محدودیت ها نه تنها پروژه ها را پرریسک، زمان بر و پرهزینه میکنند، بلکه سازمانها را در مدیریت داده ها و فرآیندهای پیچیده با مشکلات ساختاری گسترده نیز مواجه می سازند.
در چنین محیطی، موفقیت دیگر صرفاً به اجرای یک پروژه محدود خلاصه نمی شود. بلکه نیازمند دانش فنی عمیق، نوآوری در طراحی پلتفرم های مقیاسپذیر و توانایی بومی سازی فناوری است.
شرکت ها و تیم هایی که بتوانند این شکاف ها را کاهش دهند، نه تنها ابزارهای دیجیتال می سازند، بلکه مسیر تحول دیجیتال را شکل میدهند.
استانداردهای جدیدی در مدیریت سازمانی ایجاد میکنند و به بازیگران کلیدی در ارتقای کارایی و شفافیت در بخشهای حیاتی مانند آموزش و بانکداری تبدیل میشوند.
شرکت دانش بنیان مدارگسترش فناوری اطلاعات با استفاده از فناوری های نوین و تولید محصولات دانش بنیان،بیش از ۲۰ سال در اجرای پروژه های مختلف در زمینه تولید نرم افزارهای سفارش مشتری سابقه دارد.
برای بررسی دقیقتر این مسیر و چالشها، گفتگویی با "شهرام میرخانی"، معاون فنی شرکت مدار گسترش فناوری اطلاعات، انجام شده که از نظر می گذرد.
چابک آنلاین: وضعیت شرکت خودتان را در میان شرکتهای فعال در این حوزهها چگونه ارزیابی میکنید و آیا برآوردی از سهم بازار خود دارید؟
شهرام میرخانی، معاون فنی شرکت مدار گسترش فناوری اطلاعات : ما مدعی هستیم که در عمل قوی ترین پلتفرم مبتنی BPMS ایرانی را در اختیار داریم و خوشبختانه اکنون که نسخه دوازدهم این پلتفرم ارائه شده، عملاً توانستهایم آن را همچنان بهروز، زنده و بر روی لبه تکنولوژی نگه داریم.
چابک آنلاین: شما اشاره کردید که شرکت دانشبنیان است. میخواستم بدانم تسهیلات در نظر گرفتهشده برای شرکتهای دانشبنیان تا چه حد مؤثر بوده و این عنوان چه کمکی به شرکت شما کرده است؟
شهرام میرخانی، معاون فنی شرکت مدار گسترش فناوری اطلاعات : بهطور طبیعی تأثیراتی وجود داشته است.
البته در مقطعی متأسفانه با تضعیف معیارهای ارزیابی شرکتها، این عنوان به تعداد زیادی از شرکتها بهراحتی اعطا شد و همین موضوع باعث توزیع نابرابر منابع محدود این حوزه و ایجاد بی اعتمادی به این عنوان شد.
اما واقعیت این است که به مرور زمان و با سختگیریهایی که در تمدید و اعطای گواهی دانشبنیان در حال انجام است، به نظر میرسد شاهد وضعیت بهتری هستیم و در بدنه دولت نیز این تسهیلات به شکل مناسبتری میان شرکتهای دانشبنیان توزیع خواهد شد.
در حال حاضر صندوق نوآوری ریاست جمهوری نیز تسهیلات و وامهای مناسبی ارائه میدهد.
چابک آنلاین: اگر بخواهیم به توسعه نرمافزارهای سازمانی بپردازیم که از عملیات اصلی شرکت شماست، این حوزه در ایران با چه مسائل و مشکلاتی مواجه است؟
شهرام میرخانی، معاون فنی شرکت مدار گسترش فناوری اطلاعات : توسعه نرمافزارهای سازمانی در ایران با مسائل و مشکلات زیادی روبهرو است.
بزرگترین مشکل، عدم توجه به مستندسازی و اهمیت تحلیل اولیه در سطح کلان است.
در بسیاری از سازمانهای دولتی، چالش اصلی این است که طراحی و معماری سامانهها در سطح کلان بهدرستی مدیریت نمیشود.
چابک آنلاین: محدودیتهای زیرساختی، تحریمها یا الزامات حاکمیتی تا چه حد بر توسعه نرمافزار تأثیرگذار هستند؟
شهرام میرخانی، معاون فنی شرکت مدار گسترش فناوری اطلاعات : خوشبختانه با ترویج فرهنگ انتشار نرمافزارهای متنباز و جوامعی که از محصولات open-source پشتیبانی میکنند، در حال حاضر مشکل جدی زیرساختی نداریم؛ حداقل اگر بخواهیم در همین مدلی که اکنون هستیم فعالیت کنیم.
در سطح فعلی، نیازمندیهای جاری ما و حتی نیازهای سالهای آینده از بستر نرمافزارهای متنباز تأمین میشود.
اما در سطح جهانی، این مدل دیگر چندان رایج نیست و برای توسعهدهنده امروزی در سطح بینالمللی، تخصص در توسعه نرمافزار به معنای تبحر استفاده از پلتفرمهایی مثل AWS و Asure است که توسعهدهنده ایرانی، معمولا کمترین آشنایی با آن را ندارد.
چابک آنلاین: نهاد ناظری که بیشترین اثر را بر حوزه فعالیت شما دارد کدام است و تجربه شما از قانونگذاری آن نهاد چگونه بوده است؟
شهرام میرخانی، معاون فنی شرکت مدار گسترش فناوری اطلاعات : صنعت ما عملاً یک صنعت خدماتی است و از صنایعی به شمار می رود که در ایران از نظر تجاری و اقتصادی چندان سودآور و شناخته شده نیست، زیرا هزینه های آن ملموس نیست.
در صنعت IT، اعداد و ارقام، ریسک ها و سقف درآمدها بین سخت افزار و نرم افزار تفاوت زیادی دارد.
به طور کلی نرم افزار ،اقبال عمومی چندانی در جذب سرمایه ندارد و هزینه های آن نیز بهدرستی دیده نمیشود.
بزرگذترین چالش در ایران، اختلاف شدید میان نظام صنفی و تعرفه هایی است که سالانه اعلام می شود با اعدادی که در عمل پرداخت و دریافت میشود.
بسیاری از شرکت ها در تنظیم پیشنهادات اولیه به نظام صنفی استناد میکنند، اما در نهایت آنچه به عنوان اعداد نهایی در قراردادها ثبت میشود تفاوت فاحشی با اعداد اولیه دارد.
این شکاف باعث سردرگمی تولیدکننده میشود و مبنا و معیار مشخصی برای قیمتگذاری وجود ندارد.
اگر سیاستی از سطوح بالادستی اتخاذ شود که واقعیت بازار و ارزشگذاری را به هم نزدیک کند و قانونمندی مشخصی در این حوزه شکل بگیرد، بدون شک به روند تولید و پشتیبانی کمک خواهد کرد.
چابک آنلاین: در چنین شرایطی، ایجاد یک انجمن یا سندیکا که توسط خود شرکتها اداره شود را راهکار مناسبی میدانید؟
شهرام میرخانی، معاون فنی شرکت مدار گسترش فناوری اطلاعات : قطعاً سندیکا در هر صنعتی، اگر درست اجرایی شود و از قانونگذاری و حمایت برخوردار باشد، موفق خواهد بود.
چابک آنلاین: اگر به هوش مصنوعی بپردازیم، در شرکت های نرم افزاری سازمانی مانند شما، هوش مصنوعی بیشتر یک ابزار کمکی است یا تغییردهنده مسیر؟
شهرام میرخانی، معاون فنی شرکت مدار گسترش فناوری اطلاعات : در مورد هوش مصنوعی باید بگویم ما هم مانند تمام شرکتهای IT و حتی عموم مردم، از ابزارهای هوش مصنوعی رایگان یا کمهزینه استفاده میکنیم.
توسعهدهندگان ما نیز در کدنویسی و انجام کارهای تکراری از این ابزارها بهره میبرند تا زمان کمتری صرف شود.
اما خوشبختانه شرکت مدار گسترش در حوزه هوش مصنوعی فعالیتهای سطح بالاتری نیز دارد.
در حال حاضر پروژههایی در دست اجرا و نصب در اکوسیستم دانشگاه آزاد داریم تا بتوانیم بهصورت بومی و مستقل از هوش مصنوعی در فرآیندهای دانشگاه استفاده کنیم.
امیدواریم این پروژهها بهزودی به مرحله عملیاتی برسند و نتایج آن برای دانشجویان خوشحالکننده باشد.
چابک آنلاین: با توجه به تجربه همکاری شما با بانک ملت و بانک تجارت، مهاجرت بانکها از سامانههای قدیمی به سامانههای جدید تا چه حد امکانپذیر است؟
شهرام میرخانی، معاون فنی شرکت مدار گسترش فناوری اطلاعات : واقعیت این است که شرایط از بانکی به بانک دیگر متفاوت است و نمیتوان بهصورت کلی حکم واحدی داد.
اما بهطور کلی، بانکها در این صنعت نسبت به بسیاری از سازمانهای دولتی بزرگ، چابکتر هستند و تغییرات بنیادین، حتی در بانکهای دولتی بزرگ نیز راحتتر پذیرفته میشوند.
نیاز آنها به فناوری، چه از منظر کسبوکار و چه از منظر رقابت در بازار و همچنین ضرورت جبران تلاطمهای مالی و مشکلات اقتصادی، باعث شده تا ارتقای فناوری اطلاعات، هم در ظاهر و هم در تجربه کاربری، برای آنها اهمیت بالایی داشته باشد.